Đột quỵ khi còn trong bụng mẹ – hiếm nhưng nguy hiểm

Đột quỵ lúc còn trong bụng mẹ - hiếm nhưng nguy hiểm - Ảnh 1.

Denise Tedder và bé Cannon khi vừa mới sinh. Ảnh: Denise Tedder

“Chúng tôi biết rằng con trai mình ko bị đột quỵ. Thằng bé chưa bao giờ bị co giật hay đại loại như vậy. Trẻ sơ sinh không thể bị đột quỵ!”.

Đó là suy nghĩ của Denise Tedder, 31 tuổi, sống tại Hartsville, bang South Carolina (Mỹ) được chính cô chia sẻ tại diễn đàn Love What Matters trước thông tin cho rằng cậu con trai Cannon, 2 tuổi, từng bị đột quỵ khi còn trong bụng mẹ.

Hành trình mang thai cậu con trai thứ hai Cannon của Denise Tedder hết sức gian nan vất vả do sự bất đồng về nhóm máu giữa hai mẹ con. Denise mang nhóm máu hiếm Rh- với những kháng thể (phân loại máu theo yếu tố Rhesus) trong khi Cannon lại mang nhóm máu Rh+ đa dạng (chiếm tại 99.9% dân số).

Sự bất đồng về nhóm máu hết sức hiếm gặp này dẫn tới việc các kháng thể có từ máu người mẹ qua nhau thai lúc kết thích hợp với kháng nguyên ở bề mặt hồng cầu thai nhi sẽ gây phải hiện tượng thiếu máu tán huyết.

Do vậy, từ khi còn trong bụng mẹ, cậu bé Cannon đã buộc phải trải qua 7 lần truyền máu qua dây rốn và được sinh ra trong tình trạng nhẹ cân (2,35 kg).

Tuy nhiên, chỉ 6 tháng sau khi chào đời, cha mẹ Cannon bắt đầu lo lắng khi bàn tay của cậu bé luôn nắm chặt. Họ đã đưa Cannon đi kiểm tra và bị sốc khi bác sĩ cho biết bé đã trải qua một cơn đột quỵ từ khi còn trong bụng mẹ cùng với di chứng bại não trái.

Câu chuyện này được Denise chia sẻ với mong muốn cảnh tỉnh những thai phụ ở khắp thế giới: “Đột quỵ có thể sẽ và đang ảnh hưởng đến thai nhi, trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Một số bà mẹ có thể có 1 thai kỳ hết sức lý tưởng song hãy cẩn trọng vì đột quỵ vẫn có thể ảnh hưởng đến đứa con của bạn”.

Đột quỵ khi còn trong bụng mẹ - hiếm nhưng nguy hiểm - Ảnh 2.

Cannon sinh ra trong tình trạng nhẹ cân. Ảnh: Denise Tedder

Vậy đột quỵ ở thai nhi (fetal stroke) là gì và nó ảnh hưởng như thế nào đến trẻ?

Đột quỵ (tai biến mạch máu não) ở thai nhi xảy ra trước khi đứa trẻ được sinh ra. Hiện tượng này có thể trên bất cứ thời điểm nào sau tuần thứ 14 của thai kỳ.

Các biến chứng của đột quỵ thai nhi có thể vô cùng nặng nề và ảnh hưởng đến suốt cuộc đời của đứa trẻ. tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của đột quỵ, biến chứng có thể gặp là bại não, động kinh, co giật nghiêm trọng hay chậm phát triển.

Theo thống kê của Hiệp hội Đột quỵ Mỹ thì đột quỵ luôn nằm trong số 10 nguyên nhân gây tử vong hàng đầu cho trẻ em và thanh thiếu niên dưới 19 tuổi.

Đột quỵ lúc còn trong bụng mẹ - hiếm nhưng nguy hiểm - Ảnh 3.

Cannon hiên đã hơn 2 tuổi, cơ thể chịu ảnh hưởng từ lần đột quỵ khi còn trong bụng mẹ. Ảnh: Denise Tedder

Nguyên nhân nào làm thai nhi bị đột quỵ?

Tương tự như người lớn, thai nhi bị đột quỵ là do hiện tượng tắc nghẽn mạch máu tới não. Vậy trên sao lại xảy ra hiện tượng tắc nghẽn mạch máu đến não của thai nhi?

Một khả năng có thể xảy ra là do sự hình thành cục máu đông trong mạch máu của thai nhi. Nếu ko có một dòng chảy trơn tru dẫn máu lên não, vô cùng có khả năng sẽ dẫn tới đột quỵ.

Một nguyên nhân khác có thể gây ra đột quỵ thai nhi là bệnh não thiếu máu – thiếu oxy cục bộ (Hypoxic Ischemic Encephalopathy – HIE). HIE là 1 yếu tố làm nâng cao nguy cơ đột quỵ trên thai nhi, dẫn đến tổn thương não và các chức năng chuyển động của trẻ.

Cũng có các trường hòa hợp trẻ bị đột quỵ trong giai đoạn người mẹ chuyển dạ, chấn thương lúc sinh có thể là 1 khía cạnh góp phần làm cho trẻ bị đột quỵ. Trong “hành trình chào đời”, những mạch máu của trẻ có thể bị tổn thương do áp lực lên hộp sọ hoặc cơ mặt dẫn tới hiện tượng đột quỵ sơ sinh.

Vì bất kỳ 1 nguyên nhân nào đi chăng nữa, não bộ của trẻ tăng trưởng từ trong bụng mẹ và sẽ tiếp tục lớn mạnh trong nhiều thập kỷ sau khi sinh, bởi vậy đột quỵ ở trẻ sơ sinh thường gây ra các biến chứng nghiêm trọng hơn so với người trưởng thành.

Đột quỵ tại thai nhi và trẻ sơ sinh có thể ngăn ngừa được không?

Trong 1 số trường hợp, câu trả lời là KHÔNG.

Khoảng 50% những ca đột quỵ thai nhi xảy ra mà không xác định được nguyên nhân và ko thể biết trước, bởi thế các bà mẹ chẳng hề có lỗi hay mặc cảm lúc con mình bị đột quỵ.

Mặc dù không thể loại bỏ các nguy cơ dẫn đến đột quỵ của thai nhi, song có 1 số biện pháp mà các bà mẹ mang thai có thể thực hiện để khiến cho giảm nguy cơ.

Luôn cố gắng giữ ổn định mức huyết áp.

Tránh căng thẳng bất cứ lúc nào có thể cùng 1 phong cách sống cân bằng với chế độ dinh dưỡng hòa hợp và tập thể dục vừa phải.

Một số bệnh nhiễm trùng mà người mẹ có thể mắc phải, như chứng viêm vùng chậu (Pelvic Inflammatory Disease – PID), cũng được coi là 1 khía cạnh gây bắt buộc đột quỵ thai nhi.

Phụ nữ có tiền sử mắc các bệnh lây truyền qua đường tình dục có thể có nguy cơ đặc thù cao với PID và nên tham khảo ý kiến ​​bác sĩ trước lúc mang thai.

Mặc dù có một số biện pháp giúp các bà mẹ có thể thực hiện để giảm nguy cơ gây bắt buộc đột quỵ tại thai nhi và trẻ sơ sinh, song chẳng hề có một sự bảo đảm chắc chắn nào.

Mang thai là một sự cân bằng tinh tế của các hormone, dinh dưỡng và sức khỏe tổng thể. Một mối đe dọa sức khỏe tuy hiếm gặp nhưng có thể gây ra các ảnh hưởng nghiêm trọng đến trẻ ấy là đột quỵ thai nhi.

Do đó, các thai phụ cần đặc thù chăm sóc rẻ bản thân mình, thì cũng đang chăm sóc phải chăng cho đứa con trong bụng.

Luôn cảnh giác với những bất thường trong công đoạn thai kỳ cùng 1 phong cách sống cân bằng có nghĩa là bạn đã và đang khiến cho vô cùng mình cho thiên thần nhỏ của mình.

Bạn đọc có những bài viết, thắc mắc về sức khỏe người lớn, mẹ và bé, sức khỏe sinh sản, giới tính, bệnh nam khoa, chữa trị hiếm muộn, dinh dưỡng, chấn thương… có thể gửi về email: suckhoe@tuoitre.com.vn. Phòng mạch Online sẽ tìm lọc và giúp bạn giải đáp. Chân thành cám ơn.

Kỳ tích phẫu thuật tim cho thai nhi trong bụng mẹKỳ tích phẫu thuật tim cho thai nhi trong bụng mẹ

TTO – Truyền thông Ấn Độ ngày 31-10 đưa tin các bác sĩ nước này vừa lập kỳ tích khi thực hiện thành công ca phẫu thuật tim cho một thai nhi 27 tuần tuổi trong bụng mẹ.